Laatste update 16 mei 2017, 10:44
258

Roemer: nu tijd voor centrum-links

Updates onderaan

De formatiegesprekken tussen VVD, CDA, D66 en GroenLinks zijn mislukt. Dat heeft informateur Edith Schippers zojuist aan de voorzitter van de Tweede Kamer laten weten. Ondanks de lange onderhandelingsperiode zijn de formateurs er niet in geslaagd om een nieuw kabinet te vormen.

In maart gingen onderhandelaars Mark Rutte (VVD), Sybrand Buma (CDA), Alexander Pechtold (D66)en Jesse Klaver (GroenLinks) met elkaar om tafel, nadat de verkiezingsuitslag bekend was. Als lijsttrekkers van de grote overwinnaars van de afgelopen verkiezingen was deze coalitie een logische samenstelling van een nieuw kabinet geweest. Daarom kreeg Edith Schippers de opdracht om deze mogelijke coalitie als eerste te onderzoeken.

De formateurs hebben allen verklaard dat de inhoudelijke verschillen tussen de partijen erg groot waren, maar benadrukten ook dat ze het belangrijk vonden om een serieuze poging te doen er samen uit te komen. Deze formatie had immers een mandaat van de kiezer gehad.

Maar de onderhandelingen die eerst getypeerd werden als ‘geknetter’ werden later beschreven als ‘botsend’. Vooral het CDA en de VVD staan in de formatie lijnrecht tegenover D66 en GroenLinks als het aankomt op thema’s zoals het vluchtelingenbeleid en klimaatverandering. Eerder deze week klonken er geruchten dat vooral het CDA dwars zou liggen op het gebied van klimaat.

Schippers zal haar verslag van de gefaalde onderhandelingen zo snel mogelijk afronden om ze aan de Tweede Kamer te kunnen aanbieden. De Kamer zal vervolgens binnen een week vergaderen en een nieuwe informateur aanstellen en die een nieuwe opdracht meegeven.

Update 18.49

In de persconferentie over de mislukte formatie maakte Edith Schippers bekend dat migratiebeleid het thema was waar de onderhandelingen op stuk liepen. Volgens de informateur was ‘migratie de drempel die te hoog was’ en waar de verschillende partijen geen gemeenschappelijke basis konden vinden.

Schippers benadrukte dat er door de partijen ‘ongelofelijk hard’ is gewerkt.

Update 19.24: Eerste reacties formateurs

Op de vraag wie uiteindelijk een streep heeft gezet door de onderhandelingen, willen geen van de vier formateurs antwoord geven. Mark Rutte benadrukt dat ‘de vier partijen’ de verschillen uiteindelijk niet konden overbruggen. Rutte gaf aan dat al eerder duidelijk was dat de verschillen groot waren op het gebied van klimaat, migratie, en inkomensongelijkheid. ‘Over klimaat en inkomensverhoudingen hadden we wel eerder gesproken, maar op het thema migratie zijn we vooral de diepte extra ingegaan afgelopen donderdag en vandaag.’ Hierop liepen de onderhandelingen vast.

Rutte gaf aan dat de VVD deze coalitie niet voor zich had gezien voor de uitslag van de verkiezingen, maar vindt het feit dat de onderhandelingen vast zijn mislukt ‘erg jammer’. Hij zou graag zien dat er vaart wordt gezet bij een volgende coalitiepoging: ‘Het land moet geregeerd worden dus we moeten ook niet te lang erover doen om de volgende stap te zetten’ aldus Rutte.

Buma, Pechtold en Klaver

Sybrand Buma geeft aan ‘zeer teleurgesteld’ te zijn dat de poging is mislukt. ‘Als je begint aan een informatiepoging als deze, steek je veel energie om bij elkaar te komen’ geeft Buma aan. Ook hij herhaalt dat de conclusie gezamenlijk was. Buma ziet echter het thema ‘migratie’ ook als een mogelijk heikel punt voor volgende coalitiegesprekken. Buma noemt het ‘een van de grote opdrachten waar het land nu staat.’

Alexander Pechtold noemt het stuklopen van de onderhandelingen ook ‘heel teleurstellend.’ De mislukking van de formatiepoging kwam voor hem niet als verwacht: ‘Ik moet eerlijk zeggen dat ik hier niet vanochtend naartoe kwam met het idee dit gaat niet goed’ aldus Pechtold. De lijsttrekker geeft aan dat deze formatie voor zijn partij een grote voorkeur had, en ‘de eerste en belangrijkste optie’ was. Pechtold wil nu eerst met zijn eigen fractie onderzoeken of ze nog andere alternatieven zien voor regeringsdeelname.

Jesse Klaver geeft aan dat hij ‘dolgraag een kabinet gevormd’. Hij wil geen uitspraken doen over verdere onderhandelingen of regeringsdeelname van zijn partij in een andere coaltie: ‘Deze ronde is nu afgelopen, en we gaan nu verder kijken.’

Update 20.10

Een half uur na de bekendmaking van de mislukte formatie, stuurde Jesse Klaver een bericht aan zijn achterban. Daarin zegt hij zich te zullen blijven inzetten voor ‘een eerlijker, empathischer en menselijker Nederland. Of dat nu in het kabinet is of daar buiten.’ De leider van GroenLinks geeft daarnaast aan zo snel mogelijk een ‘meetup’ te willen organiseren.

Update dinsdag 08:35
NRC schrijft:

Volgens betrokkenen was het belangrijkste struikelpunt de onwil van GroenLinks om met Afrikaanse landen afspraken te maken over vluchtelingen zoals eerder met Turkije is gedaan: geld voor opvang in de eigen regio, in ruil voor potdichte grenzen. D66 steunde GroenLinks.

Volgens de krant is de poging niet definitief gestrand en spreekt van ‘een voorlopige mislukking’ die past in de traditie van eerdere formatiepogingen. Na een of meer andere pogingen kunnen dan zo de achterbannen onder druk gezet worden een minder prettig regeerakkoord te accepteren.

Het ligt voor de hand dat nu gepraat gaat worden met de ChristenUnie. Een coalitie met die partij rust op de kleinst mogelijke meerderheid van een zetel in de Kamer. Overigens heeft die partij als het om migratie gaat standpunten die dicht aanschuren tegen die van GroenLinks.

Update 10:30

SP-leider Emile Roemer vindt dat het nu tijd is om te trachten een centrum-links kabinet te vormen dat bestaat uit zes partijen. De VVD zou daarmee in de oppositie belanden. Dat meldt de NOS. Roemer heeft al eerder zijn voorkeur voor zo’n kabinet uitgesproken. De coalitie wordt dan volgens zijn idee gevormd door SP, CDA, D66, GroenLinks, PvdA en ChristenUnie. De Partij voor de Dieren zou ook betrokken kunnen worden. Roemer is nog steeds niet van plan een regering te vormen waar ook de VVD deel van uit maakt. In de verkiezingscampagne heeft hij zich daar fel tegen uitgesproken. Een coalitie van VVD-CDA-D66 en SP zou in zowel de Tweede als Eerste Kamer een ruime meerderheid hebben.

 

Geef een reactie

Laatste reacties (258)